Archiwista to specjalista zajmujący się gromadzeniem, porządkowaniem, opracowywaniem, przechowywaniem i udostępnianiem dokumentów. Dzięki jego pracy zachowane zostają akta urzędów, przedsiębiorstw, instytucji kultury i nauki, a także cenne źródła historyczne. To zawód dla osób dokładnych, cierpliwych i zainteresowanych historią, które rozumieją, jak ważne jest zachowanie informacji dla przyszłych pokoleń.

Wbrew stereotypom archiwista nie spędza całych dni wśród zakurzonych teczek. Współczesne archiwa coraz częściej pracują z dokumentacją elektroniczną, systemami elektronicznego zarządzania dokumentacją i cyfrowymi kopiami zbiorów. Digitalizacja zasobów sprawia, że zawód ten łączy tradycyjną wiedzę z nowoczesnymi technologiami.

Obowiązki archiwisty

Praca archiwisty zależy od rodzaju archiwum. W archiwum zakładowym firmy czy urzędu zajmuje się on głównie przejmowaniem dokumentacji z komórek organizacyjnych, jej przechowywaniem i brakowaniem zgodnie z przepisami. W archiwach państwowych i historycznych więcej czasu poświęca opracowywaniu zespołów archiwalnych i obsłudze badaczy.

• przyjmowanie dokumentacji z komórek organizacyjnych,
• porządkowanie, klasyfikowanie i ewidencjonowanie akt,
• sporządzanie spisów zdawczo-odbiorczych i inwentarzy,
• przygotowywanie dokumentacji niearchiwalnej do brakowania,
• udostępnianie akt uprawnionym osobom i instytucjom,
• nadzór nad warunkami przechowywania i digitalizacją zbiorów.

Wymagane kwalifikacje

W archiwach państwowych zwykle wymagane jest wykształcenie wyższe z zakresu archiwistyki, historii, informacji naukowej lub zarządzania dokumentacją. W archiwach zakładowych często wystarczy wykształcenie średnie połączone z ukończonym kursem kancelaryjno-archiwalnym. Niezbędna jest znajomość przepisów o narodowym zasobie archiwalnym, instrukcji kancelaryjnych i jednolitych rzeczowych wykazów akt. Coraz ważniejsze stają się umiejętności informatyczne i znajomość systemów do zarządzania dokumentacją elektroniczną.

Wśród cech osobowości najważniejsze są dokładność, systematyczność, cierpliwość i dyskrecja – archiwista ma dostęp do poufnych danych, w tym osobowych, dlatego musi zachowywać tajemnicę. W archiwach historycznych przydaje się znajomość dawnych pism, łaciny czy języka niemieckiego.

Miejsca pracy i perspektywy

Archiwiści znajdują zatrudnienie w archiwach państwowych, urzędach administracji publicznej, sądach, szpitalach, uczelniach, bankach, dużych przedsiębiorstwach oraz w firmach świadczących usługi przechowywania dokumentów. Rosnąca ilość danych i obowiązki prawne związane z ich przechowywaniem sprawiają, że zapotrzebowanie na takich specjalistów jest stabilne. Doświadczony archiwista może zostać kierownikiem archiwum lub specjalistą ds. zarządzania informacją.

Jak szukać pracy?

Ogłoszenia publikują zarówno instytucje publiczne, jak i firmy prywatne. Aktualne oferty pracy dla archiwistów pozwalają znaleźć stanowiska w archiwach zakładowych, firmach outsourcingowych i instytucjach kultury. Warto zwrócić uwagę na rodzaj dokumentacji, z którą przyjdzie pracować, oraz na to, czy pracodawca prowadzi projekty digitalizacyjne. To spokojny, stabilny zawód dla osób, które cenią porządek i mają szacunek do przeszłości.